- "Türk dünyası, bizim için geçici bir proje değil. Stratejik, kalıcı ve sarsılmaz bir dış politika kolonudur" "Farabi düne ait bir sembol değil, geleceğimizin, gençlerimizin zihnini inşa edecek bir fikir meşalesidir"
AK Parti Genel Başkan Yardımcısı ve Türk Devletleri ile İlişkiler Başkanı Kürşad Zorlu, Türk dünyasının bilimsel ve akademik işbirliğinin güçlendirilmesi amacıyla ortak bir "Uluslararası El- Farabi Araştırma Merkezi" kurulmasını önerdi.
Zorlu, Kazakistan'ın Almatı şehrinde, El- Farabi Kazak Milli Üniversitesinin ev sahipliğinde düzenlenen Uluslararası El- Farabi Sempozyumu'nun açılışında Kazakça yaptığı konuşmada, Türk dünyasının ortak bilimsel ve kültürel mirasının önemine dikkati çekti.
Kardeş Kazakistan'ın, büyük Türk dünyasının altın beşiği ve bağımsızlığın kutlu otağı Almatı'da, İslam dünyasında ve felsefe tarihinde Muallim Sani (İkinci Öğretmen) olarak tanınan Ebu Nasr El- Farabi'nin düşünce mirası etrafında bir araya gelmekten duyduğu memnuniyeti dile getiren Zorlu, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın selamlarını ve sempozyuma ilişkin tebriklerini katılımcılara iletti.
Dünyada yaşanan krizler ve olağanüstü gelişmeler karşısında medeniyetin vereceği yanıtları değerlendirmek üzere bir araya geldiklerini belirten Zorlu, manevi değerlerinden uzaklaşarak mekanikleşen dünyaya Farabi'nin felsefesiyle reçete sunmayı amaçladıklarını söyledi.
Sempozyumun Kazakistan'da düzenlenmesinin ayrı anlam taşıdığını vurgulayan Zorlu, ülkenin bölgesinde bir çekim merkezi haline geldiğini ve Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev'in liderliğinde uluslararası alanda dikkat çeken bir güç konumuna yükseldiğini ifade etti.
Tokayev'in tecrübesi, entelektüel birikimi ve vizyoner liderliğinin Türk dünyası açısından da önemli bir yol gösterici olduğunu dile getiren Zorlu, Ankara'da birkaç gün önce düzenlenen Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Zirvesi'ni hatırlattı.
Zorlu, zirvenin ana temasının büyük mütefekkir İsmail Gaspıralı'nın "Dilde, fikirde, işte birlik" şiarı olduğunu belirterek, Türk devletleri arasındaki işbirliğinin ekonomik boyutun ötesine taşınması gerektiğini vurguladı.
Bugün sekiz Türk devletinin toplam milli gelirinin yaklaşık 2,5 trilyon dolar olduğunu, ticaret hacminin milyarlarca dolarla ifade edildiğini aktaran Zorlu, "Fakat biz sadece ekonomik bir güç olmakla yetinemeyiz. Biz aynı zamanda küresel adaletin, medeniyetin ve insani değerlerin de merkezi olmak mecburiyetindeyiz." dedi.
Türk dünyasının birlikteliğinin geçici bir girişim olmadığının altını çizen Zorlu, Türk dünyası, bizim için geçici bir proje değil. Stratejik, kalıcı ve sarsılmaz bir dış politika kolonudur." ifadesini kullandı.
Zorlu, Türk dünyasının ortak geleceğinin güçlü bir fikri ve manevi temel üzerine inşa edilmesi gerektiğini belirterek, bu temelin en önemli isimlerinden birinin Farabi olduğunu söyledi.
Farabi'nin düşünce sistemi ve eserleriyle Türk dünyasının ortak gururu olduğunu dile getiren Zorlu, "Farabi düne ait bir sembol değil, geleceğimizin, gençlerimizin zihnini inşa edecek bir fikir meşalesidir." dedi.
Zorlu, Otrar topraklarında doğan Farabi'nin Doğu ile Batı arasında güçlü bir düşünce köprüsü kurduğunu ifade ederek, filozofun "Erdemli Şehir" vizyonunun ve adil toplum anlayışının günümüz dünyasının sorunlarına çözüm sunabilecek nitelikte olduğunu vurguladı.
Bilginin ahlaki değerlerle ele alınması gerektiğine dikkati çeken Zorlu, Farabi'nin yüzyıllar öncesinden günümüze ışık tutan düşüncelerinin yapay zeka, siber savaşlar, nükleer tehditler ve küresel krizlerin yaşandığı günümüz dünyası için de önemli mesajlar içerdiğini söyledi.
Zorlu, "Bugün dünyaya sadece kuru bir teknolojik ilerleme değil, Farabi'nin aklıyla kuşanmış bir ruh nizamı gereklidir." değerlendirmesinde bulundu.
Farabi'nin mirasının yalnızca Türk dünyasının değil, bütün insanlığın ortak hazinesi olduğuna dikkati çeken Zorlu, jeopolitik çatışmaların ve kültürel kutuplaşmaların aşılmasında diyalog ve ortak aklın önemine işaret etti.
Zorlu, Türkiye ve Kazakistan'ın küresel barışın tesisinde önemli konumda bulunduğunu vurguladı.
Türk dünyasının bilim camiasına üç somut öneri
Sempozyum kapsamında imzalanacak işbirliği anlaşmalarını ve üniversite bünyesinde kurulacak "ICESCO Kürsüsü" ile "El-Farabi Merkezi"ni desteklediğini belirten Zorlu, Türk dünyasının bilim camiasına üç somut öneride bulundu.
Zorlu, ilk olarak Türk Devletleri Teşkilatı çatısı altında ortak bir "Uluslararası El-Farabi Araştırma Merkezi" kurulmasını önerdi.
Bu merkez aracılığıyla dünyanın farklı ülkelerindeki arşivlerde dağınık halde bulunan el yazmalarının tek bir dijital havuzda toplanarak Türk dünyasının dillerine kazandırılabileceğini belirtti.
İkinci önerisinin Farabi'nin "Erdemli Şehir" vizyonunun modern devlet yönetimi ve "Akıllı Şehir" projelerine felsefi rehber olarak entegre edilmesi olduğunu aktaran Zorlu, bu yaklaşımın eğitim müfredatlarında da güçlü şekilde yer alması gerektiğini kaydetti.
Gençlerin yapay zekayı öğrenirken bu teknolojiyi insanlığın yararına kullanmalarını sağlayacak Farabi ahlakını da benimsemeleri gerektiğini vurgulayan Zorlu, üçüncü önerisini ise Türk dünyasındaki üniversiteler arasında kalıcı bir akademik işbirliği ağı oluşturulması olarak açıkladı.
Zorlu, Türkiye ve Türk dünyasının önde gelen üniversiteleri arasında Farabi araştırmalarına yönelik ortak enstitüler kurulması, çift diploma ve akademik değişim programlarının yaygınlaştırılması çağrısında bulundu.
Türk dünyasının köklü medeniyet mirasına sahip olduğunu belirten Zorlu, Farabi gibi büyük bir düşünürü insanlığa armağan eden bir milletin evlatları olarak geleceğe de aynı medeniyet birikimiyle yön vereceklerini ifade etti.
Sempozyuma üst düzey katılım
El-Farabi Kazak Milli Üniversitesinin ev sahipliğinde düzenlenen sempozyumun açılışına Kürşad Zorlu'nun yanı sıra Kazakistan Cumhurbaşkanı Yardımcısı Erlan Karin, Kazakistan Bilim ve Yükseköğrenim Bakanı Sayasat Nurbek, Türk Kültür ve Miras Vakfı Başkanı Aktotı Raimkulova, İslam Dünyası Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (ICESCO) Genel Müdürü Dr. Salim bin Muhammed el-Malik, El-Farabi Kazak Milli Üniversitesi Rektörü Canseyit Tüymebayev ve Malezya Uluslararası İslam Üniversitesi Rektörü Osman Bakar katıldı.
Kazakistan Cumhurbaşkanı Yardımcısı Erlan Karin ile görüşme
Kürşad Zorlu, Almatı'daki temasları kapsamında Kazakistan Cumhurbaşkanı Yardımcısı Erlan Karin ile bir araya geldi. Görüşme basına kapalı yapıldı.
