Antalya'daki Halkların İklim Zirvesi sonuç bildirgesinde fosil yakıtlardan adil ve bağlayıcı çıkış çağrısı yaptı. Bildirgede enerji, su ve gıdanın kamusal hak sayılması, Akkuyu ve Sinop dahil nükleer genişlemenin durdurulması istendi.
(ANTALYA) - Halkların İklim Zirvesi (HİZ), sonuç bildirgesinde, "İklim bilimi şirketlerin ekonomik çıkarlarından bağımsız, şeffaf ve kamusal denetime açık olsun. İşçilerin ve halkların yaşamlarını, emeklerini ve yaşadıkları yerlerin geleceğini belirleyen kararlarda doğrudan yetki sahibi olduğu gerçek bir demokrasi talep ediyoruz" ifadeleri kullanıldı.
Halkların İklim Zirvesi (HİZ), sonuç bildirgesini yayımladı. Bildirgede, Antalya'da dünyanın farklı coğrafyalarından işçiler, köylüler, küçük üreticiler, yerli halklar, kadınlar, gençler, sendikalar, bilim insanları ve iklim adaleti hareketlerinin temsilcilerinin bir araya geldiği belirtilerek, zirvenin yalnızca iklim krizinin sonuçlarını tartışmak için değil, krize neden olan toplumsal ve ekonomik ilişkilerin değiştirilmesi, farklı bölgelerdeki mücadelelerin birleştirilmesi ve alternatif yaşam koşullarının oluşturulması amacıyla gerçekleştirildiği ifade edildi.
"Felaket ve nekropolitika çağında yaşıyoruz. Atmosfer ısınıyor, okyanuslar asitleniyor, tatlı su varlıkları tükeniyor, ormanlar yok oluyor, tarım toprakları zehirleniyor ve biyolojik çeşitlilik geri döndürülmesi güç kayıplara uğruyor. Milyonlarca insan açlık, yoksulluk, savaş, zorunlu göç ve güvencesizlik koşullarında yaşamaya çalışıyor" ifadeleri kullanılan açıklamada, şöyle devam edildi:
"Uygulama COP'u olarak hatırlanacak diye lanse edilen COP31, şimdiden Paris Antlaşması'nın 1,5 derece hedefinin aşılacağının kabullenildiği ve bu hedefin yüzyıl sonuna ertelenmeye çalışıldığı bir zirve olarak tarihe geçti. Oysaki bu değerin aşılacak olması bu aşımın kalıcı olması gerektiği anlamına gelmez. Küresel ısınmanın 1,5 derecede sabit tutulması dahi geri dönülemez ekolojik sonuçlara yol açacakken, bu hedefin bu kararı verenlerin artık hayatta olmayacağı kadar uzak bir tarihe ertelenmesi ve 1,5 derecenin aşılmasının yüzyılın yeni normaline dönüştürülmesi kabul edilemez. 1,5 derece ısınma gelecekte yaşanabilecek bir felaketin göstergesi değil, bugün içinde yaşadığımız felaketin kendisidir. Nepal'de sellerin ve heyelanların yol açtığı yıkımın, kaybedilen yaşamların ve yerinden edilen toplulukların gösterdiği gibi, felaket çoktan başladı. Her ek ısınma, yıkımın ağırlaşması ve geri döndürülemez kayıpların artması demektir. Bu sebeple, azaltım hedefleri şirketlerin çıkarları değil doğanın ve halkların ihtiyaçlarına göre yeniden güncellenerek 1,5 derecenin aşılmaması ve ilerleyen dönemde kademeli olarak ısınmanın sınırlandırılarak 1,5 derecenin altına düşülmesinde ısrar edilmelidir. Bununla birlikte, unutulmamalı ki bu kriz herkesi eşit biçimde etkilemiyor."
İKLİM KRİZİNE KARŞI EKOLOJİK VE KAMUSAL POLİTİKA ÇAĞRISI
Bildiride, iklim krizinin kapitalist üretim modeliyle doğrudan bağlantılı olduğu savunularak, doğal kaynakların sınırsız kullanımının ve emek maliyetlerini düşürmeye dayalı üretim anlayışının ekolojik sorunları derinleştirdiği ifade edildi. Fosil yakıtlardan çıkılması ve tatlı su kaynaklarının korunması gerektiğine dikkat çekilen bildiride, hızla artan veri merkezlerinin elektrik talebinin fosil yakıtlı santrallerin kapatılmasını geciktirebileceği, kapatılan santrallerin yeniden devreye alınmasına veya yeni santraller kurulmasına yol açabileceği belirtildi.
Veri merkezlerinin soğutma sistemlerinin tatlı su kaynakları üzerindeki baskıyı artırdığı, tesislerin yapımında kullanılan ham maddelerin çıkarılmasının ise özellikle Küresel Güney'deki ekosistemlere ve yerel topluluklara zarar verebildiği belirtilen bildiride, iklim krizinin yalnızca enerji kaynaklarının değiştirilmesiyle çözülemeyeceği vurgulanarak, üretim ve kaynak dağılımına ilişkin kararların kimler tarafından alındığına ve çevresel maliyetlerin kimler tarafından üstlenildiğine dikkati çekildi.
Bildiride, endüstriyel tarım, kimyasal kullanımı, ormansızlaşma ve endüstriyel hayvancılığın iklim krizini derinleştirdiği, kuraklık ve aşırı hava olaylarının ise küçük üreticilerin geçim koşullarını zorlaştırdığı belirtildi. Gıda egemenliği ve agroekolojik üretimin desteklenmesi gerektiği vurgulanan bildiride, çiftçilerin tohum haklarının korunması, küçük üreticilere kamusal destek sağlanması ve herkesin sağlıklı gıdaya erişiminin güvence altına alınması çağrısı yapıldı.
Öte yandan, iklim krizinin su kaynakları üzerindeki baskıyı artırdığı belirtilerek, temiz ve güvenli suya erişimin kamusal güvence altına alınması gerektiği vurgulandı. Su hizmetlerinin özelleştirilmesine karşı çıkılan bildiride, sanayi, tarım, madencilik ve veri merkezlerinin su tüketimlerinin denetlenmesi, sulak alanların korunması ve su kaynaklarının adil kullanımının sağlanması çağrısı yapıldı.
"AKKUYU VE SİNOP DAHİL, NÜKLEER GENİŞLEME DÜNYA ÇAPINDA DURDURULSUN"
Bildirinin sonunda ise şu talepler sıralandı:
"Fosil yakıtlardan adil, hızlı ve bağlayıcı bir çıkış sağlansın. Enerji, su, gıda, barınma, sağlık, eğitim ve bakım temel kamusal haklar olarak güvence altına alınsın. Doğanın hakları tanınsın; ekokırım ve yeşil ekstraktivizm durdurulsun. 350 ppm'i güvenli bir ekolojik sınır olarak benimseyerek karbondioksit salınımlarında devamlı bir azalma ile küresel ısınma 1,5 derecenin altına düşürülsün. İklim finansmanı tarihsel sorumluluk temelinde, yeterli, kamusal, hibe niteliğinde ve doğrudan erişilebilir olsun. Ekonomik olmayan kayıp ve zararlar da tanınsın; ekolojik ve toplumsal onarım güvence altına alınsın. Tarımda kimyasal zehirlerin kullanımı yasaklansın; agroekolojik üretim ve gıda egemenliği kamusal olarak desteklensin. Akkuyu ve Sinop dahil, nükleer genişleme dünya çapında durdurulsun. Fosil yakıtlara bağımlı endüstriyel hayvancılıktan adil biçimde çıkılsın, teşvikler hayvan kullanımına dayanmayan ekolojik tarıma ve bitki temelli agroekolojiye aktarılsın.
Planlı eskitme kaldırılsın; üretim toplumsal ihtiyaçlara ve ekolojik sınırlara göre demokratik biçimde planlansın. Atıkların üretildikleri ülkelerin dışına ihraç edilmesine son verilsin, üretimin planlamasıyla atık üretimi azaltılsın. Adil geçişte etkilenen topluluklar karar sahibi olsun. Tarım ve gıda sistemleri önceliklendirilsin, toprak ve tohum hakları korunsun. Tam istihdam ve herkes için insan onuruna yakışır işler sağlansın, bölgeler, toplumsal cinsiyetler ve kuşaklar arasındaki istihdam eşitsizliklerinin yanı sıra engellilerin, göçmenlerin ve LGBTİA+'ların karşılaştığı eşitsizlikler giderilsin. Afetlerin öncesinde, sırasında ve sonrasında bütün kamusal haklar korunsun; afet politikaları toplumsal cinsiyet eşitliğine ve evrensel erişilebilirliğe dayansın.
Toplumsal cinsiyet eşitliği ve ayrımcılık yasağı iklim politikalarında bağlayıcı olsun, kadın ve LGBTİ+ örgütlerine karar yetkisi ve finansmana doğrudan erişim sağlansın. Bakım toplumsallaştırılsın; emekçilerin hem geçim güvencesi hem sağlıklı çevrede çalışma hakkı korunsun. Karbon piyasaları, sahte çözümler ve ekolojik açıdan riskli jeomühendislik uygulamaları gerçek emisyon azaltımlarının yerine geçirilmesin. İklim bilimi şirketlerin ekonomik çıkarlarından bağımsız, şeffaf ve kamusal denetime açık olsun. Savaş bütçeleri kaldırılsın; kaynaklar iklim adaletine, barışa ve kamusal hizmetlere aktarılsın. İşçilerin ve halkların yaşamlarını, emeklerini ve yaşadıkları yerlerin geleceğini belirleyen kararlarda doğrudan yetki sahibi olduğu gerçek bir demokrasi talep ediyoruz."




