YENİ Parti İzmir Milletvekili Ümit Özlale, TBMM'de Tıbbi Cihaz Kurumu'nun yolsuzluk ve rüşvete açık olduğunu söyledi. Özlale, 2025'te tıbbi cihaz, malzeme ve ilaç alımında onaylanan 5 milyon liraya karşılık 5,45 milyar lira harcandığını, bunun 1090 kat olduğunu belirtti.
(TBMM) - YENİ Parti İzmir Milletvekili Ümit Özlale, "Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu'nun yolsuzluğa, rüşvete çok açık olduğunu" söyleyerek, "Mesela geçmişte kurumun başındaki Osman Arıkan Nacar, bildiğiniz gibi fon vurgununun tam ortasındaki kişilerden bir tanesi. Şimdi o yüzden Tıbbi Cihaz Kurumu'na ekstradan baktık. Tıbbi cihaz, malzeme ve ilaç alımı kalemi 2025'te harcanan, onaylananın 1090 katı. Bakın 1090 katı. Yani onaylanan 5 milyon, harcama 5,45 milyar lira" dedi.
Özlale, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda Sağlık Bakanlığı'nın 2027 yılı bütçesine ilişkin görüşmelerde, bakanlığın bütçe payındaki azalmayı, koruyucu sağlık hizmetlerine ayrılan kaynakları ve sağlık personeli sayısına ilişkin hedefleri eleştirdi. Özlale, sağlık çalışanlarının yurt dışına göçü, cepten sağlık harcamalarındaki artış, tıbbi cihaz ve ilaç alımlarındaki bütçe farkları ile döner sermayeli işletmelerin zararına ilişkin sorular yöneltti.
Özlale, 2027 yılı bütçe teklifinde Sağlık Bakanlığı'nın payının azaldığını, bakanlık bütçesinin, bakanlık iştirakinin yarısı kadar olduğunu ifade etti.
Bazı paraların ise harcanmadığını anlatan Özlale, "Mesela Bağımlılıkla Mücadele Programı'nda sadece 2025 yılında yüzde 40 harcayabilmişiz. Oysa Türkiye'nin problemlerinden bir tanesi bağımlılıkla mücadele. Dolayısıyla 2025'te 2,75 milyar lirayı bu programda harcayamayıp direkt olarak başka bir yere aktarmışsınız. Ben bunu önemli bir eksiklik olarak görüyorum. Burada Bağımlılıkla Mücadele Programı'na ne kadar fazla destek önerirse iktidar partisi, biz onu destekleyeceğiz. Ona 'evet' vereceğiz. Bunun dışında tedaviler, rehabilitasyon için de aynı şey geçerli" dedi.
Bağımlılık rehabilitasyon merkezlerinin sayısının hedefin altında kaldığını belirten Özlale, şehir hastanelerine ayrılan kaynakla koruyucu sağlık hizmetlerine yönelik harcamaları karşılaştırdı. Koruyucu sağlık hizmetleri için 2027 yılında artış öngörülmesini olumlu bulduğunu ancak belirlenen hedeflerin tutturulamadığını ifade eden Özlale, "Şehir hastaneleri çok bahsedildi. 160 milyar, halk sağlığının 6,6 katı. Bu da bence yine sosyal devlet ilkesiyle uyuşan, örtüşen bir şey değil. Koruyucu sağlık için 585 milyar lira harcayıp ondan sonra ondan çok daha yüksek bir şehir hastanelerine vermek çok da mantıklı değil" diye konuştu.
Özlale, bütçe teklifinde koruyucu sağlıkla ilgili artış öngörüldüğünü ve bunun önemli olduğunu belirtti. Önceki yıllarda ise bu konuda hedefin altında kalındığını anlatan Özlale, "Kızamık aşısı yüzde 95 demişsiniz, yüzde 92. Rahim ağzı taraması çok önemli, hedefiniz yüzde 70'miş. Gerçekleşme hedefin 13 puan altında. Dolayısıyla koruyucu sağlık göstergelerinde iyi bir gidiş olduğunu söylemek çok da mümkün değil. Programa bütçe ayırıyorsunuz ama bu hedeflerin de tutmasını bekliyoruz sizden" dedi.
"HEMŞİRE SAYISINDA OECD'NİN ÜÇTE BİRİNDEYİZ"
Sağlık personeli sayısına ilişkin hedeflerin düşürülmesini eleştiren Özlale, Türkiye'nin hemşire sayısında OECD ülkelerinin üçte biri düzeyinde olduğunu belirtti. Özlale, şöyle konuştu:
"Aile hekimliğine, 100 bin kişiye düşen hemşire ve ebe hedefine baktığımız zaman, bizler hedeflere ulaşmak yerine hedefleri azaltıyoruz. Tekrar söylemek gerekirse 100 bin kişiye düşen hemşire ve ebe hedefi 2028 hedefimiz eskiden 500'müş. Bunu 400'e indirmişsiniz. Yani o hedefe ulaşmak gerekirken hedefi niye düşürüyorsunuz? Biz bunu anlamakta güçlük çekiyoruz. 2027 hedefiniz 460, 395'e çekmişsiniz. O yüzden buradaki bence önemli olan noktalardan bir tanesi şu; sizin hem performans programınız hem de stratejik planınızda 2027 için, 2028 için gösterdiğiniz hedeflerin daha sonra altında bir hedefi burada tekrardan dile getirmeniz hedefi küçülttüğünüz anlamına gelir ki o da bence doğru bir strateji değil. Yaşlanan bir ülkeyiz. O yüzden daha fazla sağlık personeline, daha fazla hemşireye ihtiyacımız var. Burada bazı göstergeler var. Hemşire sayısında OECD'nin üçte birindeyiz. Bu konuda sizin sunumunuzda bu sayının artacağına dair herhangi bir cümle ya da herhangi bir strateji duymadım. Hekim sayısında OECD'nin yüzde 69'undayız. Hastane yatağında da gerideyiz
"2024'TE ALMANYA VE BİRLEŞİK KRALLIK'A 900'ÜN ÜZERİNDE HEKİM GİTTİ"
Sağlık çalışanlarının yurt dışına göçüne ilişkin verilerin açıklanmasını isteyen Özlale, "Beyin göçü bizim için çok önemli problemlerden bir tanesi. Biz başta hekimlerimiz olmak üzere kimsenin bu ülkeden gitmemesini, hayallerini bu ülkede kurmasını isteriz. 2025'te yurt dışı için iyi hal belgesi alan hekim sayısıyla sizin açıkladığınız giden hekim sayısı arasında devasa bir fark var. Günün sonunda yaptığınız sunumda bu konuya değinebilirseniz çok seviniriz. Yalnızca 2024'te Almanya, Birleşik Krallık'a giden Türk hekim sayısı 552 artı 368, yani yaklaşık burada 900'ün üzerinde hekimimizi bizler kaybettik. Bunları geri almak için bir stratejiniz var mı?" ifadesini kullandı.
CEPTEN SAĞLIK HARCAMALARINDAKİ ARTIŞ
Cepten sağlık harcamalarının bir yılda iki katına çıktığını belirten Özlale, 2026 yılı verileri ile 2027 yılı hedeflerinin açıklanmasını istedi. Sağlık hizmetlerinin nitelikli ve ücretsiz olması gerektiğini savunan Özlale, şöyle konuştu:
"Cepten sağlık harcaması, TÜİK ve sağlık harcamaları istatistiklerine baktığımız zaman 2024'e kadar ulaşabiliyoruz. Cepten sağlık harcaması bir yılda iki katına çıktı gözüküyor. OECD'nin 2025 raporu da benzer bir şey söylüyor. Burada ne durumdayız? Yani cepten sağlık harcaması 2026'da ne durumda? 2027 için hedefiniz nedir? Bu konuyla ilgili de bize bir bilgi verebilirseniz çok seviniriz. Kaliteli sağlık hizmetinden memnun olanlar, cepten sağlık harcaması artmasına rağmen yüzde 41. Bu, sizde yüzde 64. Bizler YENİ Parti olarak sağlık hizmetlerinin nitelikli ve ücretsiz olmasını savunuyoruz. Oysa buraya baktığımız zaman siz cepten sağlık harcamasını bir yılda iki katına çıkartıyorsunuz."
"RUH SAĞLIĞI HİZMETLERİNE PERSONEL GİDERLERİ DIŞINDA 13,3 MİLYON LİRA AYRILMIŞ"
Ekonomik sorunların ruh sağlığı hizmetlerine ihtiyacı artırdığını belirten Özlale, personel giderleri çıkarıldığında bu hizmetler için ayrılan kaynağın yetersiz kaldığını söyledi. Sağlık çalışanlarına yönelik şiddet ve aile hekimlerine başvuran hastalara ilişkin verileri de gündeme getiren Özlale, şu ifadeleri kullandı:
"Şimdi sahada gördüğümüz bazı sorunlar var. Malum ekonomik sorunlarla boğuşan, çok da tatsız olmayan bir ekonomik gündemin içindeyiz. Ruh Sağlığı Hizmetleri faaliyet kalemine baktık. Personel harcamalarını çıkarttığımız zaman Ruh Sağlığı Hizmetleri faaliyet kalemine ayırdığınız para sadece 13,3 milyon. Yani burada daire alamazsınız bu parayla. Ruh Sağlığı Hizmetleri'nde personel giderlerini çıkarttığınız zaman geriye neredeyse hiçbir şey kalmıyor. Beyaz Kod bildirimi günde 48 tane. Siz sağlıkta özellikle sağlık personelimize, sağlık çalışanlarımıza fiziksel şiddet alanında herhangi bir açıklama yaptınız mı? Belki ben kaçırdım ama böyle bir açıklamayı duymadım. Bunu düşürmek için ne planlıyorsunuz? Aile hekimlerinden randevu bulamayan, hastaneye gidip hastaneden randevu alamadığı için aile hekimlerine gidenlerin oranı yüzde 87. Türk Tabipleri Birliği anketidir bu. Bütün bunlar bizim sahada karşılaştığımız ama bütçede karşılığını görmediğimiz kalemler olarak duruyor"
TIBBİ CİHAZ VE İLAÇ ALIMLARINDAKİ BÜTÇE FARKINI GÜNDEME GETİRDİ
Tıbbi cihaz, malzeme ve ilaç alımları için ayrılan ödenekle gerçekleşen harcamalar arasındaki farkın açıklanmasını isteyen Özlale, Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu'nun geçmişteki yöneticilerine ilişkin de konuştu. Özlale, şunları söyledi:
"Bir başka nokta var Sayın Bakanım. Tıbbi cihaz, malzeme ve ilaç kalemi. Maalesef bu Tıbbi Cihaz Kurumu yolsuzluğa, rüşvete çok açık bir kurum. Mesela geçmişte Tıbbi Cihaz Kurumu'nun başındaki Osman Arıkan Nacar, bildiğiniz gibi fon vurgununun tam ortasındaki kişilerden bir tanesi. Şimdi o yüzden Tıbbi Cihaz Kurumu'na ekstradan baktık. Şimdi buraya bakıyoruz. Tıbbi cihaz, malzeme ve ilaç alımı kalemi 2025'te harcanan, onaylananın 1090 katı. Bakın 1090 katı. Yani onaylanan 5 milyon, harcama 5,45 milyar lira."
DÖNER SERMAYELİ İŞLETMELERİN 34,7 MİLYAR LİRALIK ZARARINI SORDU
Döner sermayeli işletmelerin 2025 yılında 34,7 milyar lira zarar ettiğini belirten Özlale, bu işletmelerin 732 milyar liralık giderinin Meclis denetimi dışında kaldığını savundu. Özlale, zararın giderilmesi için hangi adımların atılacağını sordu.
Bakanlığın milletvekillerinin yazılı soru önergelerine yanıt vermediğini belirten Özlale, 3 bin 19 yazılı soru önergesinin yüzde 69'unun cevapsız bırakıldığını söyledi. Şehir hastaneleriyle ilgili 61 önergesine de yanıt alamadıklarını ifade eden Özlale, sözlerini şöyle tamamladı:
"Bize de bilgi verirseniz diyoruz ama bilgi alamıyoruz. Bakın 3 bin 19 tane yazılı sorudan cevapsız bırakılanlar yüzde 69. Yani maalesef bakanlığımız 10 sorunun 7'sine cevap vermiyor. Oysa bunlar bizim için önemli. Ve sağlıkta bizim için, Türkiye'de bütün partiler için en önemli kalemlerden bir tanesi, en önemli konulardan bir tanesi. Biz en azından önümüzdeki yasama döneminde sizlerden şehir hastaneleriyle ilgili özellikle sorduğumuz sorulara daha net, daha somut cevaplar vermenizi bekliyoruz. Mesela şehir hastanelerine ilişkin biz 61 tane önerge vermişiz, hiçbir tanesine yanıt alamamışız. O bakımdan bu konuda bakanlığımız biraz daha duyarlı olursa çok memnun oluruz diyorum."