AB Komisyonu Enerji Üyesi Dan Jorgensen, küresel motorin arz sıkışıklığının 2027'nin sonlarına kadar sürmesini ve fiyatların yüksek kalmasını bekliyor. AB'de son 20 yılda rafinerilerin yaklaşık dörtte biri kapandı, kapasite yaklaşık yüzde 10 azaldı; kışın zor geçeceği belirtildi.
Avrupa Birliği (AB) Komisyonunun Enerjiden Sorumlu Üyesi Dan Jorgensen, küresel motorin piyasasındaki arz sıkışıklığının 2027'nin ilerleyen dönemlerine kadar sürmesini ve fiyatların yüksek kalmasını beklediklerini bildirdi.
Jorgensen, AB rafineri temsilcileriyle yaptığı toplantının ardından Brüksel'de basın mensuplarına açıklamalarda bulundu.
Jeopolitik çalkantılar nedeniyle Avrupa'nın bir kez daha enerji kriziyle karşı karşıya kaldığını belirten Jorgensen, Rusya-Ukrayna savaşının başladığı dönemde olduğu gibi tekrar ham petrol ve petrol ürünlerinin fiyatlarının dünya genelinde önemli ölçüde arttığını söyledi.
Jorgensen, AB'de hızla yükselen akaryakıt faturalarının şirketleri ve hane halklarını zorladığına dikkati çekti.
Rafinerilerin, jet yakıtı dahil piyasanın ihtiyaç duyduğu yakıtları üreterek arz güvenliğinin sağlanmasında hayati rol oynadığını vurgulayan Jorgensen, "Küresel dizel piyasasındaki arz sıkışıklığının 2027'nin ilerleyen dönemlerine kadar sürmesini bekliyoruz. Bu da fiyatların yüksek kalmasına yol açacak." dedi.
Jorgensen, Avrupa'nın zorlu jeopolitik koşullar ve acil güvenlik ihtiyaçları karşısında vatandaşları, işletmeleri ve savunması için güvenilir ve uygun fiyatlı yakıt tedarikini sağlaması gerektiğini ifade etti.
-AB'deki rafinerilerin dörtte biri kapandı
AB Komisyonu'nun bu amaçla Avrupa'daki rafinerilerle diyalog başlattığını belirten Jorgensen, son 20 yılda AB'deki rafinerilerin yaklaşık dörtte birinin kapandığını ve Birlik içindeki rafinaj kapasitesinin yaklaşık yüzde 10 azaldığını aktardı.
Jorgensen, Avrupa'da sektörden yatırımların çekilmesinin hızlandığına işaret ederek, "Bu kriz bir uyarı niteliğinde. Bu eğilimi tersine çevirmeli, Avrupa'da bugün ve gelecekte yeterli ve esnek rafinaj kapasitesine sahip olmamızı sağlamalıyız." diye konuştu.
Konunun ekonomik rekabet gücünün yanı sıra güvenlikle de ilgili olduğunu vurgulayan Jorgensen, "Bağımlılıkların tehlikeli olduğunu çok iyi biliyoruz." ifadesini kullandı.
Jorgensen, "Bu kışın zor geçeceğini biliyoruz. Vatandaşlarımız ve genel olarak ekonomimiz açısından zor olacak." değerlendirmesinde bulundu.
Enerji fiyatlarını yapısal olarak ve uzun vadede düşürmeye yönelik çalışmaların sürdüğünü belirten Jorgensen, fiyat artışlarının acil etkilerini ele almak için üye ülkeler ve enerji sektörüyle yakın işbirliği içinde çalıştıklarını söyledi.
-Rafinerilerde üretimin artırılması hedefleniyor
Jorgensen, rafineri temsilcileriyle yapılan görüşmenin verimli geçtiğini, çalışmaların teknik düzeyde sürdürüleceğini ve ilerlemeyi değerlendirmek üzere gelecek yılın başında yeniden bir araya geleceklerini bildirdi.
Avrupa'daki rafinaj tesislerinin üretimini artırmak için çalışacaklarını dile getiren Jorgensen, sektörün değerlendirilmesi gereken bazı öneriler sunduğunu aktardı.
Jorgensen, akaryakıt fiyatlarının düşürülmesinin kısa vadede şirketler ve vatandaşlar üzerindeki baskıyı hafifletmek açısından çok önemli olduğunu ifade etti.
Motorin ve jet yakıtının ulaşım, ekonomi ve savunma için hayati önem taşıdığını belirten Jorgensen, AB'nin karbonsuzlaşma sürecinde yeterli yakıt üretimini ve rafinaj sektörünün uzun vadede varlığını sürdürmesini destekleyen bir ortam oluşturulması gerektiğini söyledi.
Rafinerilerin ve sektöre yeni giren şirketlerin daha fazla biyoyakıt ve e-yakıt üretimine yönelmesi gerektiğini ifade eden Jorgensen, yenilenebilir sıvı yakıt üretiminin Avrupa'nın rafinaj kapasitesindeki azalmanın bir kısmını şimdiden telafi ettiğini kaydetti.
Jorgensen, bu üretimin gelecek yıllarda yakıt ithalatından kaynaklanan risklerin azaltılmasına yardımcı olacağını, sektörün dönüşümü ve AB'nin güvenlik hedeflerine katkısı konusunda iklim hedefleriyle uyumlu ortak bir yol haritası hazırlayacaklarını anlattı.
Jorgensen, AB'nin uzun vadeli stratejisinin fosil yakıtlardan uzaklaşmak olduğunu ve 2050'de karbon nötr olmayı hedeflediğini anımsattı.
İnsanların halen içten yanmalı motorlu araçlar kullandığına, konutlarda ısınma için doğal gaz ve petrol kullanıldığına işaret eden Jorgensen, uzun vadeli dönüşüm sürdürülürken kısa vadede rafinerilerin desteklenmesi konusunda denge kurulması gerektiğini dile getirdi.
Yakıtın piyasada olması yeterli değil
Jorgensen, mevcut durumda arz güvenliği sorunu yaşanmasının beklenmediğini ancak bunun yakıt fiyatlarının karşılanabilirliği sorununu ortadan kaldırmadığını vurguladı.
Yakıt almaya veya evini ısıtmaya gücü yetmeyen vatandaşlar ile işletmelerin durumuna dikkati çeken Jorgensen, "Satın almaya güçleri yetmiyorsa yakıtın piyasada mevcut olması onlar için bir fark yaratmıyor." dedi.
Jorgensen, bazı teknik gerekliliklerin geçici ve hedefli biçimde esnetilmesinin değerlendirilebileceğini ancak bu adımların işe yaradığından ve başka sorunlara yol açmadığından emin olunması gerektiğini söyledi.
Talebin azaltılmasının etksine değinen Jorgensen, enerji verimliliği önlemleri ve fosil yakıtlardan elektrifikasyona geçişin birlikte uygulanmasının sonuç verdiğini kaydetti.